Jedno na sześcioro dzieci w Europie jest nękane online. UE właśnie zdecydowała się działać

Przez pięć kolejnych lat cyberbullying był najczęstszą przyczyną, dla której dzieci i rodzice dzwonili na linie pomocowe unijnych Centrów Bezpiecznego Internetu. Nie prywatność, nie treści nieodpowiednie dla wieku, nie kontakt z nieznajomymi – właśnie nękanie w sieci. W lutym 2026 roku Komisja Europejska odpowiedziała na to ogłoszeniem pierwszego ogólnoeuropejskiego planu działania przeciwko cyberbullyingowi.

Skala zjawiska, która powinna niepokoić

Jedno na sześcioro dzieci w wieku 11-15 lat doświadczyło cyberbullyingu. Jedno na ośmioro przyznaje, że samo nękało innych online. Te liczby, podane przez Komisję Europejską, dotyczą społeczeństwa, które chętnie wyobraża sobie internet jako przestrzeń możliwości, ale rzadziej patrzy na to, jak wygląda ta przestrzeń oczami dwunastolatka. Jedno z pytań, które warto zadać wprost: czy Europa naprawdę rozumie, co dzieje się na ekranach dzieci?

WHO w badaniu obejmującym 44 kraje wskazuje, że o ile wskaźniki klasycznego nękania w szkołach utrzymują się na stałym poziomie od 2018 roku, o tyle cyberbullying rośnie – napędzany cyfryzacją życia młodych. Doktor Joanna Inchley, koordynatorka badania HBSC, podkreśliła: „Świat cyfrowy wzmacnia wyzwania takie jak cyberbullying. To wezwanie do całościowych strategii ochrony zdrowia psychicznego młodych.”

Co zawiera plan KE i na czym polega jego nowość

Komisja przedstawiła plan 10 lutego, w Dniu Bezpiecznego Internetu. Dokument opiera się na trzech filarach: lepszym egzekwowaniu istniejącego prawa, koordynacji krajowych polityk oraz promocji odpowiedzialnych nawyków cyfrowych od wczesnego wieku. Centralnym elementem jest opracowanie unijnej aplikacji mobilnej – wzorowanej m.in. na francuskiej „3018” – którą poszczególne państwa będą mogły dostosować do własnych realiów językowych i prawnych.

Przez aplikację ofiara będzie mogła zgłosić incydent do krajowej linii pomocowej, zabezpieczyć i przesłać dowody, a następnie uzyskać skoordynowaną pomoc – prawną, edukacyjną lub ze strony służb ochrony dziecka. Plan kładzie nacisk na to, by każde zgłoszenie stało się punktem wejścia do realnej pomocy. Henna Virkkunen, unijna komisarz ds. technologii, powiedziała podczas prezentacji: „Dzieci i młodzież mają prawo być bezpieczni online.”

Sztuczna inteligencja jako nowe narzędzie prześladowania

Rzecz nie ogranicza się do klasycznych form szykanowania. Podczas sesji Rady Praw Człowieka ONZ w Genewie 10 marca 2026 roku delegacja UE wskazała na nowe wymiary problemu: deepfaki i klonowanie głosu oparte na sztucznej inteligencji stają się narzędziami nękania – szczególnie niebezpiecznymi dla dzieci wrażliwych ze względu na niepełnosprawność, kolor skóry czy tożsamość płciową.

To istotna zmiana jakościowa. Dawniej nękanie w sieci wymagało przynajmniej pewnego wysiłku – dziś wygenerowanie kompromitującego materiału z wizerunkiem ofiary staje się dostępne dla każdego nastolatka z telefonem. Nęcąca łatwość tej formy agresji sprawia, że skala i brutalność cyberbullyingu mogą rosnąć szybciej, niż zdążą reagować szkoły i rodzice.

Platformy pod presją

Plan KE działa w połączeniu z już istniejącymi instrumentami. Akt o usługach cyfrowych (DSA) nakłada na duże platformy obowiązek oceny ryzyka związanego z wpływem na dobrostan użytkowników. Komisja niedawno wstępnie ustaliła, że TikTok narusza DSA przez uzależniające elementy projektowania aplikacji – wyniki postępowania, które ciągnie się od miesięcy. Podobna presja kieruje się w stronę innych dużych graczy.

Co to oznacza w praktyce dla Polski

W Polsce coroczne raporty NASK sygnalizują cyberbullying jako jedno z kluczowych zagrożeń cyfrowych dla dzieci. Plan KE zobowiązuje Polskę – podobnie jak pozostałe państwa członkowskie – do opracowania spójnej krajowej polityki przeciwdziałania cyberbullyingowi i wdrożenia aplikacji zgłoszeniowej. Europejska sieć helpline’ów dla dzieci odnotowała w 2024 roku średnio 216 kontaktów dziennie dotyczących nękania.

Czy technologia, która stworzyła problem, tym razem naprawdę pomoże go rozwiązać? Organizacja Child Helpline International zadeklarowała gotowość do współpracy przy budowie aplikacji – bo to właśnie te sieci, na co dzień odbierające telefony od przestraszonych dzieci, wiedzą najlepiej, czego ofiarom nękania naprawdę brakuje.

Źródła:

European Commission
Euronews
Child Helpline International
WHO/Europe
EEAS