Gen Z obalił już trzy rządy. Świat stoi u progu rewolucji pokoleniowej
Flaga z mangi jako symbol rewolucji
Gdy 15 listopada 2025 roku tysiące młodych Meksykanów ruszyło ulicami Mexico City, nieśli ze sobą nietypowy symbol – flagę z czaszką w słomkowym kapeluszu z mangi „One Piece”. Ta sama flaga powiewała nad protestami w Nepalu, Indonezji i Bangladeszu. Stała się nieoficjalnym symbolem globalnego buntu Generacji Z, pokolenia urodzonego między 1996 a 2010 rokiem.
Zabójstwo burmistrza, które rozpaliło gniew
Bezpośrednią iskrą meksykańskich protestów było zabójstwo burmistrza Uruapan, Carlosa Manzo, zastrzelonego 1 listopada. Manzo wielokrotnie wzywał rząd federalny do walki z kartelami narkotykowymi w stanie Michoacán, ale jego prośby ignorowano. Demonstracje objęły pięćdziesiąt dwa miasta w Meksyku oraz marsze solidarnościowe w USA, Kanadzie, Holandii i Niemczech.
Liczby nie kłamią
Badanie GlobeScan z października 2025 roku ujawniło coś, co politycy na całym świecie woleli ignorować. Prawie dwie trzecie przedstawicieli Generacji Z – dokładnie sześćdziesiąt cztery procent – uważa korupcję za bardzo poważny problem. To znacznie więcej niż w starszych pokoleniach. Przepaść pokoleniowa jest jeszcze bardziej wyraźna w kwestiach takich jak łamanie praw człowieka, bezrobocie i niesprawiedliwe traktowanie pracowników. Badanie objęło trzydzieści trzy kraje na sześciu kontynentach, od Argentyny przez Kenię po Wietnam.
Pokoleniowe rozbieżności w postrzeganiu problemów globalnych
| Problem | Gen Z (% uznających za bardzo poważny) | Starsze pokolenia |
|---|---|---|
| Korupcja | 64% | znacznie niżej |
| Łamanie praw człowieka | wysoki odsetek | niższy |
| Bezrobocie młodzieży | bardzo wysoki | znacznie niższy |
| Nierówności ekonomiczne | wysoki | niższy |
Świat, który wydaje się zatrzymany
„Generacja Z porusza się po świecie, który wydaje się zatrzymany, gdzie zepsute systemy trwają, a obietnice reform często zawodzą” – skomentowali autorzy raportu GlobeScan. To nie są tylko wyrazy frustracji, lecz wezwania do systemowych zmian. Jak długo jeszcze rządzący mogą udawać, że nie słyszą tego głosu?
Nepal, Madagaskar i efekt domina
Trzy obalione rządy w trzy miesiące
Największe protesty Gen Z miały miejsce we wrześniu 2025 roku w Nepalu, po wprowadzeniu zakazu mediów społecznościowych. Młodzi Nepalczycy nie ustąpili, dopóki premier KP Sharma Oli nie podał się do dymisji. W tym samym miesiącu Madagaskar doświadczył masowych protestów wywołanych brakami wody i energii elektrycznej. Tygodnie niepokojów zmusiły prezydenta Andry’ego Rajoelię do ucieczki z kraju w październiku.
Od Maroka po Bangladesz
Młodzież w Maroku domagała się możliwości ekonomicznych i końca korupcji. W Peru protestowano przeciwko niestabilności politycznej. W Bangladeszu demonstracje skupiały się na bezrobociu. Wspólnym mianownikiem była głęboka frustracja systemowymi problemami oraz poczucie, że dotychczasowe elity polityczne całkowicie zawiodły młode pokolenie.
Organizacja w erze cyfrowej
„Zmęczeni schylaniem głów”
„Nie jesteśmy ani lewicowi, ani prawicowi – jesteśmy pokoleniem zmęczonym schylaniem głów” – głosi slogan meksykańskiego ruchu Generation Z Mexico. Grupa opublikowała dwunastopunktowy manifest z żądaniami, w tym referendum w sprawie odwołania prezydent Claudii Sheinbaum, reformy sądownictwa i zwiększenia bezpieczeństwa.
TikTok zamiast partii politycznych
Młodzi ludzie używają platform takich jak TikTok, Instagram i X do organizacji, pomijając tradycyjne media. To pokolenie potrafi w ciągu godzin zmobilizować tysiące osób na ulicach dziesiątek miast jednocześnie, bez formalnych struktur organizacyjnych. W Meksyku demonstracje były w większości pokojowe, ale zakończyły się starciami z policją. Sto dwadzieścia osób zostało rannych, w tym stu policjantów. Aresztowano dwadzieścia osób.
Co dalej
Młodzi liderzy przy stole decyzyjnym
„Więź społeczna to brakujący filar globalnego zdrowia” – powiedziała Ida Marchese, dyrektor generalna Global Model WHO 2025. „Nasze pokolenie dorastało w erze cyfrowych połączeń, ale społecznego rozłączenia”. W listopadzie 2025 młodzi liderzy podczas drugiej osobistej sesji Global Model WHO przyjęli Młodzieżową Deklarację w sprawie Więzi Społecznych, wzywającą do krajowych strategii i inkluzywnych polityk cyfrowych wspierających poczucie przynależności.
Głosy z ulic
Andres Massa, dwudziestodziewięcioletni konsultant biznesowy niosący piracką flagę czaszki na proteście w Mexico City, wyraził to prosto: „Potrzebujemy większego bezpieczeństwa”. Arizbeth Garcia, czterdziestotrzyletnia lekarka, dodała: „Lekarze również są narażeni na niepewność ogarniającą kraj, gdzie można zostać zamordowanym i nic się nie dzieje”. Generacja Z nie czeka, aż świat stanie się lepszy. Robi to sama, na swój sposób – z anime, mediami społecznościowymi i nieskłonnością do schylania głów przed skorumpowanymi elitami. Pytanie brzmi: czy rządzący nauczą się słuchać, zanim będzie za późno?
Źródła:
GlobeScan
Al Jazeera
NPR
NBC News
CNN
Euronews
Reuters
Associated Press
WHO
1 komentarz
Ta flaga z One Piece jako symbol protestu to coś co idealnie charakteryzuje Gen Z. Piraci jako metafora walki z systemem, wolności i sprawiedliwości. Te 64% uznających korupcję za bardzo poważny problem to pokazuje przepaść między młodymi a starszymi pokoleniami. Ale trzeba pamiętać, że te trzy obalone rządy to kraje o dużo większej niestabilności politycznej niż Europa czy USA. Nepal to premiera obalił zakaz mediów społecznościowych, Madagaskar miał problemy z wodą i prądem, a w Meksyku sytuacja z kartelami jest dramatyczna. Nie jest to tak że Gen Z po prostu nie lubi rządów – to reakcja na konkretne, realne problemy. Mobilizacja przez TikToka to efektywne narzędzie, ale pytanie czy te ruchy bez formalnej struktury potrafią przełożyć protesty na długofalowe zmiany systemowe.