Modi w Jerozolimie. Indie i Izrael podpisują pakty o nowych technologiach

Premier Indii Narendra Modi jako pierwszy przywódca na świecie otrzymał Medal Knessetu, najwyższe odznaczenie izraelskiego parlamentu. Wizyta w Jerozolimie to jednak coś więcej niż symboliczne wyróżnienie. Dwa państwa podpisują porozumienia, które mogą zmienić układ sił w regionie i przekształcić globalny krajobraz technologiczny.

Bez precedensu w historii dyplomacji

Kiedy Modi w środę, 25 lutego 2026 roku, schodził po schodkach samolotu na lotnisku Ben Guriona w Tel Awiwie, powitał go szczerym uściskiem premier Benjamin Netanyahu. To już druga wizyta indyjskiego przywódcy w Izraelu od czasu pierwszej, przełomowej podróży w 2017 roku. Tym razem jednak stawka jest znacznie wyższa.

Modi został uhonorowany nowo ustanowionym Medalem Knessetu podczas swojego przemówienia w izraelskim parlamencie. Przewodniczący Knessetu Amir Ohana wręczył mu medal, podkreślając wyjątkowy wkład premiera w umacnianie relacji między oboma krajami. Netanyahu nie krył wzruszenia, mówiąc: „Nigdy nie byłem bardziej poruszony wizytą niż twoją obecnością tutaj. Jesteś więcej niż przyjacielem – jesteś bratem”. Czy to tylko dyplomatyczna kurtuazja, czy początek prawdziwego sojuszu strategicznego?

Technologie przyszłości w centrum uwagi

Artykuł opublikowany przez izraelskie media określa wizytę Modi jako „strategiczny reset”. W centrum uwagi znajdują się przede wszystkim technologie Deep Tech – sztuczna inteligencja, obliczenia kwantowe, cyberbezpieczeństwo i półprzewodniki. Indie i Izrael podpisały szereg porozumień o współpracy technologicznej, które mają realny potencjał zmienić układ sił na globalnym rynku innowacji.

Modi w swoim przemówieniu przed Knessetem podkreślił naturalną komplementarność obu gospodarek. „Widzę wiele synergii w obszarach takich jak technologie kwantowe, półprzewodniki i sztuczna inteligencja” – zaznaczył. Indie mają skalę i możliwości wdrażania technologii na masową skalę, podczas gdy Izrael dysponuje najwyższą na świecie koncentracją talentów AI.

Współpraca obronna na nowym poziomie

Obok technologii cywilnych, kluczowym elementem wizyty są porozumienia w dziedzinie obronności. Izrael zgodził się otworzyć dla Indii kategorie uzbrojenia, które dotąd były niedostępne, w tym zaawansowane systemy obrony powietrznej. Szczególną uwagę zwraca możliwość integracji Indii z systemem Iron Beam – laserową obroną przeciwrakietową.

Indie są już największym azjatyckim klientem izraelskiego przemysłu zbrojeniowego. Wymiana handlowa między krajami osiągnęła 3,62 miliarda dolarów w roku fiskalnym 2025, a eksperci prognozują dalszy wzrost po podpisaniu umowy o wolnym handlu.

Hexagon – nowa architektura bezpieczeństwa

Netanyahu przedstawił koncepcję „Hexagonu” – sześciokąta bezpieczeństwa regionalnego łączącego Indie, Izrael, państwa arabskie, afrykańskie, śródziemnomorskie oraz azjatyckie. To ambitna wizja systemu strukturalnej współpracy skupiającej się na wymianie wywiadowczej i koordynacji obronnej.

Delhi podchodzi jednak do propozycji ostrożnie. Indie historycznie unikają sztywnych bloków wojskowych, preferując strategiczną autonomię. Analitycy sugerują, że Indie traktują Hexagon bardziej jako „rebranding istniejących relacji” niż zobowiązanie w stylu NATO.

Symbolika i realpolitik

Modi w swoim wystąpieniu w Knesecie nawiązał do historycznych więzi między Indiami a społecznością żydowską. Odwiedził także Yad Vashem, Centrum Pamięci Holocaustu, gdzie spędził czas przy „Księdze Imion” upamiętniającej ponad 4,8 miliona żydowskich ofiar.

Premier indyjski stanął także w obronie inicjatywy pokojowej dla Gazy, mówiąc: „Inicjatywa pokojowa dla Gazy niesie ze sobą obietnicę sprawiedliwego i trwałego pokoju dla wszystkich ludzi w regionie”. Potępił jednocześnie „barbarzyński atak terrorystyczny” Hamasu z 7 października 2023 roku. Ta równowaga między wsparciem dla Izraela a apelem o pokój odzwierciedla skomplikowaną pozycję Indii na arenie międzynarodowej.

Warto odnotować, że Modi jest jednym z nielicznych przywódców, którzy otrzymali najwyższe odznaczenia zarówno od Izraela, jak i Palestyny – w 2018 roku otrzymał Grand Collar of the State of Palestine. Ta dyplomatyczna zręczność pozwala Indiom utrzymywać wpływy po obu stronach konfliktu.

Wymiar gospodarczy i infrastrukturalny

Ambasador Izraela w Indiach, Reuven Azar, określił wizytę jako „bardzo znaczący krok naprzód” nie tylko w obronności, ale także w bezpieczeństwie żywnościowym, rolnictwie, gospodarce wodnej, finansach i infrastrukturze.

Obie strony finalizują umowę o ochronie inwestycji, która ma zabezpieczyć rosnącą wymianę handlową. W sektorze technologicznym nacisk kładziony jest na tworzenie transgranicznych powiązań finansowych z wykorzystaniem indyjskiej cyfrowej infrastruktury publicznej.

Kontekst geopolityczny i wyzwania

Wizyta Modi odbywa się w momencie narastających napięć geopolitycznych w regionie. Administracja Trumpa naciska na zawarcie długoterminowej umowy nuklearnej z Iranem, jednocześnie rozmieszczając dodatkowe siły na Bliskim Wschodzie. W tym kontekście współpraca indyjsko-izraelska nabiera szczególnego znaczenia strategicznego.

Obie strony postrzegają „radykalizm islamski” jako kluczowe zagrożenie, choć krytycy wskazują, że ta narracja służy uzasadnieniu szerszych polityk antymuzu­łmańskich. Partia BJP Modi postrzega Indie jako ojczyznę hinduską, co ma pewne analogie z samookreśleniem Izraela jako państwa żydowskiego.

Przyszłość strategicznego partnerstwa

JP Singh, ambasador Indii w Izraelu, określił misję jako „historyczną”, podkreślając że oba kraje obecnie reprezentują wspólne stanowisko w kwestii globalnego terroryzmu. Ta wizyta może rzeczywiście stanowić punkt zwrotny w relacjach indyjsko-izraelskich.

Indie zachowują jednak ostrożność, balansując między Zachodem a Globalnym Południem, między poparciem dla Izraela a dialogiem z Palestyną. Netanyahu potrzebuje silnego sojusznika w Azji, zwłaszcza w obliczu izolacji międzynarodowej. Najbliższe miesiące pokażą, czy porozumienia podpisane podczas wizyty Modi znajdą rzeczywiste przełożenie na konkretne projekty. Relacje indyjsko-izraelskie weszły w nową fazę, która może mieć dalekosiężne konsekwencje dla równowagi sił w Azji i na Bliskim Wschodzie.

Źródła:

Times of Israel
India TV News
Al Jazeera
Business Today
ABC News
Tribune India
Deccan Herald